
Türkiye'deki Kıyı Tesisleri ve Yurt Dışındaki Kıyı Tesislerine Yönelik Düzenlemeler
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından gerçekleştirilen yeni düzenlemeler kapsamında, kıyı tesisleriyle ve yurtdışındaki kıyı tesislerine yönelik araç veya yolcu taşıyan gemilerle yapılan düzenli seferler detaylandırılmıştır. Bu kapsamda, "Gemilerle Yapılan Düzenli Seferler Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik" Resmi Gazete'de yayımlanmış ve yürürlüğe girmiştir.

Şehirlerarası Taşımacılıkta İdare Denetimi ve Yeni Uygulamalar
Yeni yönetmelik ile şehirlerarası taşımacılık yapan hatlarda, idare tarafından gerçekleştirilecek denetimler ve uygulama esasları belirlenmiştir. Bu kapsamda, işletmeciler sefer programlarını en az 1 hafta öncesinden Düzenli Seferler Bilgi Sistemi (DSBS) üzerinden bildirmekle yükümlüdür. Ayrıca, hatlarda adil ve sürdürülebilir rekabet ortamını sağlamak amacıyla, sınırlı olmak kaydıyla idare tarafından denetimler yapılacak ve seferlerin düzenliliği takip edilecektir.

Hat İzinleri, Ayakbastı Ücretleri ve Sigorta Zorunlulukları
Kiralanan gemilerin satın alınması halinde, mevcut hat izni belgesi, belge bitiş tarihine kadar geçerli olacaktır. İşletmeciler, yoğunluk yaşanan özel günlerde ve kıyı tesislerinin ulaşım akışını engellemeyecek şekilde, izinli hatlarında ek seferler düzenleyebilecektir. Bu ek seferler, Düzenli Seferler Bilgi Sistemi üzerinden önceden bildirilecektir.
Yolcu ve araç taşıyan gemiler, Bakanlık tarafından kabul gören ve ilan edilen sigorta şirketleri ile kulüplerden, hat izni süresince geçerli ve ilgili mevzuata uygun zorunlu mali sorumluluk sigortası yaptırmak zorundadır. Ayrıca, başka bir işletmeciye ait hatlarda hizmet alım yöntemiyle çalıştırılacak gemiler için yeni hat izinleri alınacaktır.
Durum Değerlendirme Denetimleri ve Gemilerin Yaş ve Kondisyonu
25 yaşından büyük, klassız gemiler için ilk ve devam eden su altı sörveyleri, yetkilendirilmiş klas kuruluşları tarafından, belirlenen usul ve esaslar doğrultusunda yapılacaktır. Bu süreçte, gemilerin durumu ve kondisyonu göz önünde bulundurulacak ve düzenli denetimler gerçekleştirilecektir.
Ücretlerin Belirlenmesi ve Uygulama Esasları
Kıyı tesisleri tarafından araç veya yolcu başı alınan ayakbastı ve benzeri ücretler, Türk Lirası cinsinden belirlenmekte olup, bu ücretlerde tavan limitleri idare tarafından tespit edilecektir. Bu uygulama, deniz ve iç sular ulaşımını geliştirmek ve adil rekabet ortamını sağlamak amacıyla düzenlenmiştir.
Türkiye ile Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Arasındaki Alternatif Uygulamalar
Akdeniz ve Karadeniz liman devletleri denetim mutabakat muhtıralarında, gemilerin bayrak durumu ve sertifikalarına ilişkin değerlendirmeler yapılacaktır. Gemi bayrağının siyah listede olmaması ve uluslararası sözleşmeler kapsamında yayınlanan sertifikaların uygun olması halinde, hat izinleri verilecektir. İdare, gemilerin yaşı ve kondisyonunu dikkate alarak, bu şartların sağlanıp sağlanmadığını kontrol edecektir.
Alternatif Uygulamaların Devreye Alınması ve Gerekli Denetimler
Mutabakat muhtıralarında geminin bayrak durumu kaydı bulunmayan gemilere ilişkin hat izinleri düzenlenmeyecek. Türkiye ile Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti arasındaki taşımacılık faaliyetlerinde ise, idare tarafından alternatif uygulamalar hayata geçirilebilecektir. Ayrıca, kıyı tesisleri arasında hat izniyle taşımacılık yapan işletmecilerin, Türk bayraklı gemilere önsörvey ve liman devleti denetimi yapılacaktır.
Online Bilet Satış Sistemleri ve Kotaların Uygulanması
Şehirlerarası ve Güney Marmara ile Ege Denizi'ndeki adalara yönelik taşımacılık faaliyetlerinde, işletmeciler online bilet satış sistemleri kuracak ve bu sistemler üzerinden en fazla %10 bilet kotası uygulanacaktır. Böylece, yolculara daha erişilebilir ve düzenli hizmet sunulması sağlanacaktır. Ayrıca, işletmeler, adlarının veya ticaret unvanlarının değişmesi halinde, liman başkanlıklarına en geç 5 iş günü içerisinde bildirimde bulunacaktır.
Hat İzinlerinin Yeniden Düzenlenmesi ve Yürürlük Süresi
İdare, hat izinlerinin yeni ad ve unvanla yeniden düzenlenmesi için işletmecilere 2 ay süre tanıyacaktır. Bu süre zarfında, gemiler önceden alınmış izinler kapsamında seferlerine devam edecektir. Yönetmelik, toplamda 3 ay sonra yürürlüğe girecek ve yeni düzenlemeleri kapsamaktadır.

